Voorjaarssymposium 'Commercialisering in de zorg'

Door Willemijn van Lier

Op vrijdag 11 april jl. verzamelden circa 55 ABBG'ers en ABMG'ers (Beleid en Management Rotterdam) zich in hartje Den Haag. Dit gezamenlijk georganiseerde symposium stond in het teken van een discussiemiddag met als onderwerp 'Commericalisering in de zorg'. Maar voordat we zouden gaan discussiëren kregen wij eerst een rondleiding door de Ridderzaal en de Tweede Kamer.

De Ridderzaal

De Ridderzaal wordt vandaag de dag gebruikt voor feesten, ontvangsten, conferenties, staatsbezoek en natuurlijk voor Prinsjesdag.

De eerste Prinsjesdag was in 1814 in de Trêveszaal. Niemand weet waarom er is gekozen voor deze naam. Oorspronkelijk was Prinsjesdag de verjaardag van stadhouder Prins Willem V, een populair volksfeest zoals nu Koninginnedag. In de Franse tijd (1795-1813) demonstreerden Oranjegezinde Nederlanders op Prinsjesdag tegen hun overheerser. Waarschijnlijk daarom kreeg de plechtige opening van de Staten-Generaal de naam Prinsjesdag.

De Ridderzaal is in de 13e eeuw gebouwd en heeft een bijzondere constructie. Het dak is namelijk een omgedraaid houten schip; er zijn geen spijkers gebruikt! Er is een schouw te zien, die is er om een puur functionele reden ingebouwd, namelijk voor de warmte. In die tijd hingen er ook gobelins aan de muur; dit om de zaal langer warmer te houden. In de 15e eeuw, onder Karel de Stoute (Bourgondische huis), deed de Ridderzaal dienst als rechtszaal. Daarom zijn er nu ook nog zogenoemde luistervinkjes te zien. De mensen in die tijd waren namelijk erg bijgelovig en zij geloofden dat de luistervinkjes meeluisterden. Op deze manier zou iedereen recht spreken, dacht men.
Later is de Ridderzaal nog gebruikt als militair hospitaal, paardenstal en markthal. In de 19e eeuw is de Ridderzaal weer in zijn oude staat (13e eeuw) teruggebracht.

Na het bekijken van de Ridderzaal betraden wij het gebouw van de Tweede Kamer. De architect, Pieter Bruin, heeft het gebouw heel open (doorschijnend) gebouwd. Het was in eerste instantie ook een wandeldoorgang van het Plein naar het Binnenhof en vice versa, om veiligheidsredenen gebeurt dit nu niet meer. De vloer symboliseert eb en vloed.

Met de roltrap kom je uit op de publieke tribune van de Tweede Kamer.
De Tweede Kamer vergadert wekelijks plenair van dinsdag t/m donderdag en in commissieverband van maandag t/m donderdag.

Hoe woon ik een vergadering bij van de Tweede Kamer?
Alle vergaderingen van de Tweede Kamer zijn in principe openbaar. Niet alleen radio, televisie en de schrijvende pers hebben vrije toegang, maar iedereen kan een openbare vergadering bijwonen.De plenaire vergaderingen zijn doorgaans op dinsdag, woensdag en donderdag. Op de tribune van de plenaire vergaderzaal is plaats voor 230 personen.

De Tweede Kamer (150 leden) en de Eerste Kamer (75 leden) heten samen de Staten-Generaal. Beide Kamers hebben twee taken: samen met de regering (alle ministers en de Koningin) wetten maken en de regering controleren. De ministers en staatssecretarissen (kabinet) zijn geen lid van de Tweede Kamer en moeten dan ook zeer regelmatig hun beleid verantwoorden in beide kamers.
De Tweede Kamer behandelt tal van onderwerpen. Het is uiteraard niet mogelijk dat elk Kamerlid voldoende kennis heeft om over alle onderwerpen het woord te voeren. De fracties, dat zijn de politieke partijen die zitting hebben in de Tweede Kamer, verdelen daarom de werkzaamheden over hun Kamerleden.

Aangezien de Staten-Generaal sedert 1849 zelf de verantwoordelijkheid wensen te dragen voor de vervaardiging en de openbaarmaking van het verhandelde in hun vergaderingen, hebben zij in dat jaar een gezamenlijke dienst in het leven geroepen, thans genaamd Stenografische dienst van de Staten-Generaal.

Bij de Stenografische dienst werken stenografen, correctors, algemene en administratieve medewerkers. Voor het maken van de verslagen van plenaire vergaderingen, werken de stenografen in ploegen; zij wisselen elkaar in de vergaderzaal in toerbeurten van vijf minuten af. De stenograaf die opgenomen heeft, werkt onmiddellijk daarna zijn aantekeningen uit. De stenograaf beschikt behalve over zijn aantekeningen over een bandopname. Door het gecombineerde gebruik van aantekeningen en bandopname kan de stenograaf, snel en betrouwbaar, in één arbeidsgang de tekst redigeren. De uitgewerkte aantekeningen, de stenogrammen, worden door een coördinator gecontroleerd, samengevoegd en administratief verwerkt. Ongeveer anderhalf uur nadat een spreker het woord heeft gevoerd, is het verslag van de speech gereed. Dan wordt een fotokopie ter beschikking van de spreker gesteld ter correctie en wordt een kopie ter inzage gelegd. Eventuele correcties worden door de staf gecontroleerd op toelaatbaarheid. De dag na de vergadering wordt het complete verslag in ongecorrigeerde vorm op de websites van de Eerste en de Tweede Kamer geplaatst.

Na deze informatie tot ons genomen te hebben, was het tijd voor het tweede gedeelte van het symposium. Onderleiding van dagvoorzitter Rob Scheerder (voorzitter van het Centraal Tarievenorgaan Gezondheidszorg) en twee kamerleden, mw. A. Vietsch; CDA en (mw. G. van Heteren; PvdA; ) zijn wij dieper ingegaan op het thema 'commercialisering in de zorg'.

Mw. dr. ir. A. Vietsch, 30-11-1957

Opleiding: bouwkunde TU Delft, promotie TU Eindhoven
Arbeidsverleden: wetenschappelijk medewerker TU Eindhoven, gastdocente Medical Architecture Instituut (MARU) te Londen, stafmedewerker College voor Ziekenhuisvoorzieningen, senior adviseur gezondheidszorg Twynstra Gudde, lid Tweede kamer CDA
Lid van de Tweede kamercommissies: Volksgezondheid Welzijn en Sport, Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Zie voor meer informatie: www.cda.nl

Mw. drs. G. van Heteren, 19-11-1958

Opleiding: Geneeskunde (RUL, Rijksuniversiteit Leiden), bezig met proefschrift; diverse cursussen o.g.v. journalistiek
Vorige functie: Universitair docente bij de vakgroep ethiek, filosofie en geschiedenis van de geneeskunde(KU Nijmegen)
Lid van de Tweede Kamer Commissies: Volksgezondheid, Welzijn en Sport, onderzoekscommissie Zorg, Economische Zaken (plv), Europese Zaken (plv),Justitie (plv), Landbouw, Natuurbeheer en Visserij (plv), Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu (plv).

Zie voor meer informatie: www.pvda.nl

Leuk detail was dat de dag ervoor (dus donderdag 10 april 2003) de breuk tussen CDA en PvdA een feit was geworden. In het debat tussen de twee dames (of liever gezegd; kijvende wijven) was de inhoud ondergeschikt aan het zoveel mogelijk tijd winnen en dus een wedstrijdje 'wie is het meest aan het woord' en wie kan het beste afbekken.

De inhoud van het debat kwam in het kort neer op:
De discussie over de zorg gaat al jaren (al ruim 25 jaar) over een aantal kernthema's, namelijk; basisverzekering, AWBZ, premiebetaling, inhoud van het pakket en de uitvoering van dit geheel. Eigenlijk komt het er op neer dat de zorg meer vraaggestuurd moet worden en dat de hoge wachtlijsten teruggedrongen moeten worden. Maar de vraag is; hoe doe je dat? Mw. van Heteren sprak over 5 stappen die daarbij belangrijk zijn:
1.definiëren van goede zorg;
2.definiëren van goede dienstverlening;
3.sturings- en organisatievormen gebruiken om aan te geven wat er aan het huidige stelsel schort;
4.beoordelen hoe de geldstromen moeten lopen;
5.omschrijven van de verzekeringsarrangementen.
Mw. van Heteren is van mening dat met name de drie eerste vragen onvoldoende aan bod komen, mede ook door de huidige economische situatie, terwijl deze essentieel zijn om een goed en gedegen zorgstelsel te ontwikkelen.
De reactie van mw. Vietsch op het theoretische betoog van mw. van Heteren is dat zij de patiënt er niet in terugvindt. Zij geeft aan dat de keuzevrijheid van de patiënt erg centraal staat. Het blijft dus de balans tussen solidariteit (nominale premie voor iedereen gelijk) en individuele verantwoordelijkheid (eigen bijdragen, eigen risico en inkomensafhankelijke premies). Conclusie van het debat is dat het erg moeilijk is om deze balans te vinden.

Naar mijn mening was het inhoudelijk debat niet sprankelend, maar de sfeer was echt 'Haags' ; veel woorden, weinig inhoud. Kortom het bleef allemaal wat vaag. Maar dat hoort, geloof ik bij de politiek.